Themadag Leven met een nierziekte 2018

Eind juni hield de NVN samen met het Onze Lieve Vrouwengasthuis (OLVG) en de Patiëntenvereniging OLVG een themadag voor nierpatiënten die in ons land wonen en van buitenlandse afkomst zijn. Veel zit er mee: het weer is prachtig, de locatie is top en er is een aantrekkelijk en gevarieerd programma. Maar… de opkomst valt tegen.

Er zijn gezondheidsproblemen die onder migranten relatief vaak voorkomen. Dat geldt bijvoorbeeld voor hoge bloeddruk en suikerziekte. Het gaat ook op voor nierziekte. In het OLVG heeft maar liefst 70% van de nierpatiënten een migrantenachtergrond. Bekend is ook dat patiënten met bijvoorbeeld een Turkse of Marokkaanse achtergrond qua informatievoorziening moeilijk te bereiken zijn. Voldoende aanleiding dus om een themadag voor migranten te organiseren.

Cultuurverschillen in de zorg

Het programma omvat onder andere een vragenuurtje bij een nefroloog, een workshop over mantelzorg en informatie over voeding, dieet, en beweging. De aanwezigen worden ook gewezen op het bestaan van een OLVG-Nierteam, dat voorlichting over donatie en transplantatie geeft.

NVN-medewerkers van het Steun- en adviespunt beantwoorden vragen over financiële en juridische zaken. En er zijn kramen met bijvoorbeeld kruiden en huidverzorgingsproducten.

Een workshop van Pharos (Expertisecentrum gezondheidsverschillen) gaat in op het effect van cultuurverschillen binnen de zorg. Waar Nederlandse zorgverleners meestal direct zijn, verwachten veel migranten juist een meer voorzichtige benadering. De rol en invloed van familie zijn vaak heel bepalend. De kennis over onze zorg is vaak beperkt (wat is de thuiszorg eigenlijk?). Patiënten met migrantenafkomst zijn volgens Pharos veelal weinig assertief, soms daarentegen juist overdreven gedecideerd. De taal kan een probleem zijn en mede daardoor kan de duur van een consult te kort zijn of worden instructies en bijsluiters niet goed begrepen. Een aardig voorbeeld van dit laatste: de betekenis van de instructie ‘2 maal daags 2 tabletten’ kan voor verwarring zorgen. Dat kan zomaar gelezen worden als 2 maal per dag 1 tablet en dus 2 per dag.

Van nadeel tot voordeel

Zo’n mooi programma en toch zo’n lage opkomst. Naar de oorzaken blijft het gissen: het weer is misschien te mooi, er zijn stakingen in het busvervoer, in hetzelfde weekeinde zijn er op verschillende plaatsen bijeenkomsten waar de afschaffing van de slavernij wordt herdacht. Maar… elk nadeel heeft zijn voordeel, blijkt ook nu. Voor degenen die wel aanwezig zijn is er alle ijd en ruimte voor persoonlijke aandacht. En dat wordt door de bezoekers zeer gewaardeerd.

Reacties

Een echtpaar uit Curacao doet mee aan een workshop over voeding. Man en vrouw melden nooit geweten te hebben dat er in fruit (ananas!) zoveel kalium zit.

Een Belgische mijnheer is blij dat hij is gekomen. Hij mist dergelijke initiatieven in zijn land. Patientenverenigingen, zoals in Nederland, kent men daar nauwelijks.

Heren van Antilliaanse komaf tonen zich verheugd over het vragenuurtje bij de nefroloog: ‘Hij had echt aandacht voor ons.’

Alle bezoekers benadrukken dat het beter is migranten op te zoeken (feesten, vieringen, bijeenkomsten) dan hen uit te nodigen.

Kijkend naar de inhoud en de positieve en tevreden reacties van de bezoekers was dit zeker een geslaagd initiatief. Kijkend naar de vorm (themadag) en de geringe opkomst lijkt het wenselijk ook andere vormen te onderzoeken. Voer genoeg voor de evaluatie.

Podcast

Ivo Bolech maakte een podcast over de themadag Leven met een nierziekte.

Tekst: Frans Vendel